Amiang trắng trong tấm lợp fibro xi măng là gì?

Để sản xuất tấm lợp fibro xi măng, amiang trắng nhóm serpentine được sử dụng để gia tăng độ bền và khả năng chống chịu ưu việt của sản phẩm.

Amiang trắng hiện là nguyên liệu sản xuất quan trọng và không thể thay thế trong nhiều ngành công nghiệp. Ở Việt Nam, 90% sản lượng amiang trắng nhập khẩu được sử dụng cho ngành sản xuất tấm lợp fibro xi măng đã tồn tại gần 60 năm và 10% còn lại phân bổ trong nhiều lĩnh vực thiết yếu khác. Từ những ứng dụng rộng rãi như vậy, câu hỏi “amiang trắng là gì” và những đặc tính quan trọng của sợi đã thu hút sự quan tâm của công chúng cũng như các bên liên quan.

Amiang trắng nhóm serpentine là gì?

Trước nay, sự khác biệt giữa các nhóm amiang, đặc biệt là bản chất giữa nhóm amiang trắng và amiang màu chưa được chú trọng làm rõ trong nhiều ấn phẩm truyền thông, gây nên những hiểu lầm và hoang mang cho xã hội nói chung, người tiêu dùng nói riêng. Thực chất, amiang là tên thương mại dùng chung cho 02 nhóm sợi khoáng cơ bản là amphibole (amiang màu) và serpentine (amiang trắng).

Trong khi nhóm amphibole có cấu tạo dạng thẳng, nhám, hình kim, chu kỳ bán tiêu hủy chậm nên dễ gây nên các khối u sau khi xâm nhập vào phổi, nguy cơ phát tác thành ung thư và các bệnh phổi nghiêm trọng sau từ 10 – 20 năm ủ bệnh thì amiang trắng với khả năng sử dụng an toàn đang là nhóm sợi amiang duy nhất được sử dụng trong các ngành công nghiệp.

Theo những phân tích khoa học, amiang trắng nhóm serpentine có dạng xoắn, xốp mềm, dễ dàng bị đào thải ra khỏi phổi sau từ 0,3 – 11 ngày hoặc bị phân hủy bởi môi trường axit do các đại thực bào tạo ra. Trong ứng dụng thực tế, sợi amiang trắng thể hiện nhiều tính năng ưu việt vượt trội, khó có thể thay thế bởi các loại sợi tự nhiên hay nhân tạo khác như độ bền cơ học, tính đàn hổi cao, khả năng chịu ma sát, chống cháy tốt, chịu được môi trường kiềm, cách điện, khó phân hủy…

Amiang trắng có ở đâu?

Amiang Trang La Gi

Amiang trắng được thiên nhiên phân bố rộng khắp tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Theo ghi nhận, mỏ amiang trắng lớn nhất ở Canada đã được phát hiện vào năm 1877 đã tạo tiền đề cho ngành khai thác amiang trắng phát triển trên diện rộng và quy mô lớn. Tại Nga và các vùng núi Bắc Ý, việc sản xuất amiang lần lượt bắt đầu ở khu vực Ural vào thập niên 1880 và Torino năm 1876. Việc khai thác amiang trắng cũng nhanh chóng phát triển sang nhiều quốc gia khác như Nam Phi, Hoa Kỳ…

Theo các kết quả khảo sát, Việt Nam hiện có khoảng 17 điểm quặng amiang phân bố chủ yếu ở khu vực phía Bắc như Sơn La, Cao Bằng, Hòa Bình, Phú Thọ và Thanh Hóa với trữ lượng nhỏ từ khoảng 10.000 – 60.000 nghìn tấn. Amiang trắng nhóm serpentine chỉ chiếm một phần rất nhỏ và chất lượng sợi cũng không đảm bảo. Vì vậy, để đáp ứng đủ nhu cầu cho các ngành sản xuất trong nước, amiang trắng đang được nhập khẩu từ các nước như Nga, Kazakhstan, Trung Quốc, Canada, Brazil,…

Ứng dụng của sợi amiang trắng

Hiện nay, sợi amiang trắng được xem là nguyên liệu đầu vào hữu ích cho hơn 3.000 sản phẩm thuộc nhiều ngành công nghiệp khác nhau như sản xuất sản phẩm fibro xi măng (đặc biệt là tấm lợp fibro xi măng dạng sóng tại các nước đang phát triển), các vật liệu cách điện, cách nhiệt, ngành ô tô, hàng không, sản xuất các sản phẩm chống cháy, dệt may…

Tại Việt Nam, amiang trắng được ứng dụng trong nhiều ngành công nghiệp như sản xuất vật liệu chống ma sát, phân lân nung chảy, làm phân NPK, nồi hơi, đóng và sửa chữa tàu thủy, các sản phẩm cho quân đôi, an ninh quốc phòng… Các vật liệu amiang trắng ở nước ta bao gồm sản phẩm nhập khẩu và sản xuất trong nước.

Các sản phẩm có chứa amiang trắng nhập khẩu bao gồm vải amiăng dùng trong điện phân nhà máy nhiệt điện, tấm lót bằng amiăng, tấm cách nhiệt bằng amiăng (dùng cho máy ép nhựa), sợi amiăng cách điện dạng tấm, tấm bảo ôn chống cháy bằng amiăng dạng cuộn, sợi chịu nhiệt, dây amiăng lõi đồng tẩm chì, tấm amiang.

Sản phẩm có chứa amiang trắng được sản xuất tại nước ta có thể kể đến như vật liệu chống ma sát, nồi hơi, đóng và sửa chữa tàu thủy, sản xuất phân lân NPK, tấm lợp fibro xi măng.

Amiang Trang La Gi

Trong đó, ngành sản xuất tấm lợp fibro xi măng đang đóng vai trò quan trọng trong ổn định và phát triển kinh tế – xã hội trong nước. Không chỉ bền với các điều kiện thời tiết khắc nghiệt, sản phẩm tấm lợp amiang trắng với giá thành thấp còn cho thấy là mặt hàng phù hợp với người dân nghèo ở nông thôn, vùng sâu vùng xa. Trong các chương trình xóa đói giảm nghèo của Chính phủ như chương trình 135, xây dựng Nông thôn mới… hay chiến dịch hỗ trợ đồng bào khắc phục những hậu quả của thiên tai bão lũ, tấm lợp fibro xi măng cũng thường được huy động một cách hiệu quả.

Tạm kết                                                             

Mặc dù hiện nay còn nhiều lời đồn đoán về amiang trắng ảnh hưởng đến sức khỏe con người nhưng các kết quả nghiên cứu khoa học đang mang lại sự yên tâm cho cả phía nhà sản xuất, người tiêu dùng và công chúng khi không phát hiện các bằng chứng về tác hại của sợi amiang trắng. Bên canh đó, những giải đáp cho “amiang trắng là gì” trên đây cho thấy phần nào tính an toàn và tầm quan trọng không thể thay thế của loại sợi khoáng tự nhiên hữu ích này.


Bài mới hơn